लुम्बिनी प्रदेशका १२ जिल्लामा पछिल्लो छ महिनामा ४ हजार ५६ मुद्दा दर्ता भएको लुम्बिनी प्रदेश प्रहरी कार्यालयले जनाएको छ । प्रदेश प्रहरी कार्यालय लुम्बिनीले दर्ता, फछ्र्योट र फस्र्यौट बाँकी मुद्दाहरूको विवरण सार्वजनिक गरेको हो ।
लुम्बिनीका १२ जिल्लामा गत साउनदेखि पुस मसान्तसम्म दर्ता भएका मध्ये २ हजार २ सय ६७ मुद्दा फस्र्यौट भएका छन् । उक्त अवधीमा १ हजार ७ सय ८९ मुद्दा फस्र्यौट बाँकी रहेका छन् ।
लुम्बिनीमा गत तीन आर्थिक वर्षको अवधिमा २१ हजारभन्दा बढी मुद्दा दर्ता भएका छन् । तथ्यांक अनुसार प्रदेशमा कुल २२ हजार १ सय ७ वटा मुद्दा दर्ता भएका छन् । आर्थिक वर्षमा २०७९÷८० प्रदेशका १२ वटा जिल्लामा कुल ६ हजार ९ सय ९७ मुद्दा दर्ता भएका थिए । तीमध्ये ६ हजार ५ सय ३३ मुद्दा फछ्र्योट गरिएका थिए भने १ सय ४४ मुद्दा बाँकी थिए ।
२०८०÷८१ मा दर्ता बढेर ७ हजार ६ सय ४४ पुगेका थिए । जसमध्ये ५ हजार ९ सय २२ मुद्दा फछ्र्योट भएका थिए भने १ हजार ५ सय २० मुद्दा आ.व.को अन्त्यसम्म फस्र्यौट हुन बाँकी रहेका थिए ।
२०८१÷८२ मा भने मुद्दा दर्ता केही घटेको छ । उक्त आ.व.मा ७ हजार ४ सय ६६ मुद्दा दर्ता भएकोमा ४ हजार ४ सय ७८ मुद्दा फछ्र्योट भएका छन् र २ हजार ९ सय ८५ मुद्दा अझै बाँकी छन् ।
तथ्यांकले देखाउँछ कि पछिल्ला वर्षहरूमा मुद्दा फछ्र्योटको अनुपातमा गिरावट आएको छ भने बाँकी मुद्दाको संख्यामा कमी आएको छैन । २०७९÷०८० मा मात्र १ सय ४४ मुद्दा बाँकी रहँदा २०८१÷८२ मा यो संख्या २ हजार ९ सय ८५ पुगेको छ ।
सबैभन्दा बढी मुद्दा रूपन्देहीमा
लुम्बिनीमा सबैभन्दा बढी अपराधिक घटनाको मुद्दा दर्ता लुम्बिनी प्रदेशमा हुने गरेकोछ । लुम्बिनी प्रदेशमा चालु आर्थिक बर्षको ६ महिनामा ९ सय ७० मुद्दा दर्ता भएका छन् । त्यस्तै, बाँकेमा ८ सय ७०, दाङ्गमा ५ सय ६८, बर्दियामा ३ सय ९४, कपिलवस्तुमा ३ सय ६३, नवलपरासीमा ३ सय ३, पाल्पामा १ सय ४१, प्युठानमा १ सय २३, रोल्पामा १ सय ७, गुल्मीमा ९५, अर्घाखाँची ८९ र रुकुममा ३३ मुद्दा दर्ता भएका छन् ।
लुम्बिनी प्रदेशका १२ जिल्लामा पछिल्ला तीन आर्थिक वर्षमा मुद्दा दर्ताको संख्या उल्लेखनीय रूपमा परिवर्तन भएको छ । प्रदेश प्रहरी कार्यालयको तथ्यांकअनुसार सबैभन्दा धेरै मुद्दा रूपन्देहीमा दर्ता भएको छ भने सबैभन्दा कम रुकुम पश्चिममा दर्ता भएको देखिन्छ ।
रूपन्देहीमा तीनै वर्षमा सबैभन्दा बढी मुद्दा दर्ता भएका छन् । २०७९÷८० मा १ हजार ५ सय ९५ मुद्दा दर्ता भए भने २०८०÷८१ मा यो संख्या १ हजार ८ सय ५७ पुग्यो । २०८०÷८१ मा भने मुद्दा संख्या केही घटेर १ हजार ७ सय ७ मा सीमित रह्यो ।
त्यस्तै बाँके र दाङ जिल्लाहरू दोस्रो र तेस्रो स्थानमा रहेका छन् । बाँकेमा गत तीन आर्थिक बर्षमा क्रमशः १ हजार ४ सय ७९, १ हजार ५ सय ८७ र १ हजार ४ सय ८६, दाङ्गमा १ हजार २ सय १, १ हजार २ सय ७६ र १ हजार १ सय ८१ मुद्दा दर्ता भएका छन् ।
रुकुम, अर्घाखाँची, रोल्पा र प्यूठानजस्ता पहाडी जिल्लाहरूमा तुलनात्मक रूपमा कम मुद्दा दर्ता भएका छन् । रुकुम पश्चिममा २०७९÷८० मा ६७, २०८०÷८१ मा ७३ र २०८१÷८२ मा ७५ मुद्दा मात्र दर्ता भएका छन् ।
आत्महत्या र ज्यान सम्बन्धी मुद्दा उच्च
लुम्बिनी प्रदेश प्रहरी कार्यालयको पछिल्लो ६ महिनामा आत्महत्या र हत्या सम्बन्धी अपराधिक घटना उच्च रहेको छ । प्रदेशमा हत्याका ७ सय १३, आत्महत्याका ६ सय ५९, सामाजिक अपराधका ६ सय १५, संगठित तथा आर्थिक अपराधका ५ सय ७४, चोरीका ३ सय १०, महिला तथा बालबालिका सम्बन्धी २ सय ७७ मुद्दा दर्ता भएका छन् ।
गत तीन वर्षको आपराधिक गतिविधिको तथ्यांक अनुसार पनि आत्महत्या र हत्या सम्बन्धी अपराधिक घटना उच्च रहेको छ । लुम्बिनी प्रदेशअन्तर्गतका १२ जिल्लामा सामाजिक अपराध उच्च दरमा दर्ता भइरहेका छन् भने आर्थिक अपराधका घटनामा एक वर्षमै उल्लेख्य वृद्धि देखिएको छ ।
प्रहरीको तथ्यांकअनुसार, आर्थिक वर्ष २०७९÷८० देखि २०८१÷८२ सम्म सामाजिक अपराध, आत्महत्या, ज्यानसम्बन्धी, महिला तथा बालबालिका सम्बन्धी, चोरी, सवारी र संगठित अपराधसमेतका हजारौँ मुद्दा दर्ता भएका छन् ।
पछिल्लो समय मानसिक स्वास्थ्यको विषयलाई प्रदेश सरकारले महत्व दिंदै आगडि बढाएपनि त्यस्ता घटनामा कमी आउन नसकेको प्रहरीको तथ्यांकले देखाएको छ । लुम्बिनी प्रदेशमा २०७९÷८० मा आत्महत्याका घटना १ हजार ३ सय ६, २०८०÷८१ मा १ हजार ३ सय २१ र २०८१÷८२ मा १ हजार ३ सय २६ वटा मुद्दा दर्ता भएका छन् ।
त्यस्तै, ज्यानसम्बन्धी अपराधमा पनि बर्सेनि वृद्धि हुँदै गएको देखिएको छ । आर्थिक बर्ष २०७९÷८० मा १ हजार ३ सय ९, २०८०÷८१ मा १ हजार ३ सय ९० र २०८१÷८२ मा १ हजार ४ सय १४ मुद्दा दर्ता भएका छन् ।
लुम्बिनीमा सामाजिक अपराधका मुद्दा आर्थिक बर्ष २०७९÷८० मा १ हजार १ सय ८९, २०८०÷८१ मा १ हजार ९० र ०८१÷०८२ मा १ हजार ८ दर्ता भएका छन् । त्यस्तै, महिला तथा बालबालिका सम्बन्धी मुद्दा उक्त आ.व.हरूमा क्रमशः ६ सय ७५, ७ सय २९ र ६ सय १४ रहेका छन् ।
पछिल्लो आ.व. २०८१÷०८२ मा संगठित तथा आर्थिक अपराधका घटना लुम्बिनीमा ह्वात्तै वृद्धि भएको छ । आर्थिक बर्ष २०७९÷८० मा ६ सय ७३ मुद्दा दर्ता भएका आर्थिक अपराध २०८०÷८१ मा ७ सय ४८ पुगेका थिए भने २०८१÷८२ मा १ हजार २१ मा पुगेका छन् ।
चोरीसँग सम्बन्धित मुद्दा पनि स्थिर देखिएको छ २०७९÷०८० मा ५ सय ७, २०८०÷८१ मा ५ सय ९९ र २०८१÷८२ मा ५ सय २४ मुद्दा दर्ता भएका छन् । सवारीसम्बन्धी मुद्दा पनि झण्डै उस्तै छन्, तीन वर्षमा क्रमशः ४ सय ७४, ४ सय ९४ र ५ सय ४४ रहेका छन् ।